Pleio

Engels | Nederlands

Simpel en zinvol

    Peter Paul J. Doodkorte
    Door Peter Paul J. Doodkorte 1467 dagen geleden

     0/5 Sterren (0)

    Simpel en zinvol

    Windows sluit je af via de startknop. Als je een document wil scannen moet je kiezen voor ‘weergeven en afdrukken’. Als je een verzekering wil afsluiten moet je heel erg goede ogen hebben voor de kleine lettertjes……. Wat ik maar zeggen wil: we maken het met z’n allen niet bepaald eenvoudig. Want, waarom zou je het makkelijk doen als het ook moeilijk kan?

    Deze week kreeg ik een paar indrukwekkende lesjes in ‘simpel’ denken.

    Het begon met mijn kleindochter, Noa (5 jaar). Zij vertelde dat er op school druk werd nagedacht over  het antwoord op de volgende vraag: Hoe komt toch het paard van Sinterklaas op het dak? 

    Als opa moest ik zo nodig een duit in het zakje doen. Ik opperde de mogelijkheid dat het paard van Sinterklaas wellicht vleugels had, net als de paardjes van My Little Pony. Waarop Noa mij duidelijk maakte, dat dat onzin was, want dan zou je de vleugels moeten kunnen zien. Ook de optie dat Sinterklaas daarvoor een helikopter zou kunnen gebruiken werd snel van tafel geveegd: zo’n groot tuigje was er toch niet!

    Ik besloot dankbaar gebruik te maken van de escape die Noa  mij bood: ze hadden er op school een brief over geschreven. Aan Sinterklaas. En als zijn antwoord er was, zo spraken wij af, zou Noa het mij vertellen.

    Een dag later was ik op een inspirerende ontmoeting, georganiseerd rond de doorontwikkeling van het Centrum voor Jeugd en Gezin in de Middelseegemeenten (Fryslan). Aanwezig waren raadsleden, wethouders en bestuurders tot en met uitvoerende professionals. En de meesten van hen ook gewoon (o)pa of (o)ma. Ik zag mijn kans schoon, en lei de zaal het prangende vraagstuk van Noa voor. Met het verzoek om suggesties voor een passend antwoord.

    Die avond kreeg ik van een van de deelneemsters het verlossende antwoord gemaild. Zij had de vraag thuis voorgelegd aan haar drie dochters (8, 6 en 4 jaar oud). Deze hadden - welhaast meewarig en verontwaardigd tegelijkertijd over zoveel domheid – geantwoord: “Maar mam, weet je dat dan niet? Het paard neemt een flinke aanloop en springt dan het dak op.”  Van Noa kreeg ik de volgende dag de bevestiging van deze een eenvoudige als toereikende verklaring: het antwoord dat Sinterklaas aan haar klas had geschreven was van gelijke – en meer dan bevredigende – strekking. Hoe simpel kan het zijn!

    Later die week, tijdens een bijzonder inspirerende ontmoeting die collega´s van Radar Advies (Amsterdam) organiseerden in het kader van de Week van de Armoede, volgden meerdere van die simpele en ontnuchterende levenslesjes. Mij en mijn collega´s aangereikt door verschillende deelnemers aan allerlei maatschappelijk relevante (activerings)projecten.

    Zo was daar Jeannet Tel, een bijstandsmoeder die in Geleen de meer dan succesvolle speelgoedbank ´De Grabbelton` runt. Zij klaagt niet over het feit dat zij moet rondkomen van een bijstandsuitkering. “Ik ben rijk, dankzij al die lachende kinderkopjes en blije ouders die hier de deur weer uitgaan.“ Nee, wat haar zorgen baart, is het feit dat het succesvolle particuliere initiatief de nek om gedraaid dreigt te worden, omdat de gemeente vindt dat zij aan haar sollicitatieplicht moet voldoen.

    Met even zoveel woorden spraken Erna en Frank, de drijvende krachten achter Stichting de Achtertuin (DAT, Rotterdam) zich uit. Frank en Erna willen helemaal geen betaalde baan meer. Nee, wat zij willen is gewoon een beetje medewerking van instanties. “Geen subsidies, want als je die weg  moet bewandelen, dan dooft je vuurtje vanzelf. En dat is precies de reden waarom je beter gewoon je ding kunt gaan doen. Subsidie als uitgangspunt maakt in ieder geval meer kapot dan innovatie lief is, dat weet ik wel.

    Zij allen logenstraften met verve het pleidooi van het SCP dat ik eerder die dag via een collega ontving. Dat pleidooi bezwoer om het begrip ´armoede´ niet zo ver te willen oprekken dat ook sociale uitsluiting er onder valt. Saillant detail: Om armoede te beschrijven gebruikt het SCP overigens ook zelf twee grenzen. De laagste grens toont aan hoeveel mensen te weinig geld hebben voor een minimaal pakket noodzakelijke goederen: voedsel, kleding, huisvesting en persoonlijke verzorging. De hogere grens houdt daarnaast rekening met bescheiden uitgaven voor recreatie en sociale participatie.

    Armoede, zo werd mij duidelijk, is een term die bedacht is door mensen met (veel) geld (om de de term ´rijk´ te vermijden). Want tijdens deze avond heb ik mij meerde malen afgevraagd wie er nu eigenlijk ´arm´ is en wie ´rijk´. Arm ben je, of wordt je, als je niet meer meetelt of (mag) meedoen. En ja, een beetje geld maakt dan wel makkelijker.

    Voor een volledige weergave van deze inspirerende bijeenkomst is deze blog te kort. Maar de daaruit te trekken les wil ik u niet onthouden: de systeemwereld kannibaliseert de leefwereld! Voor degenen die dat hebben gemist: de leefwereld is de wereld van alledag waarin wij ons werk doen, kinderen opvoeden, koken, liefhebben, ziek zijn en de wereld leefbaar houden. De systeemwereld is de wereld van regels, de voorschriften, de indicaties, de verordeningen, de subsidies, de vergunningen, de premies, en de tegemoetkomingen. Rationalisaties die onlosmakelijk met de verzorgingsstaat verbonden zijn.  

    Wat de samenleving nodig heeft, is echter niet een overheid die burger ‘ontzorgt’,  het initiatief overneemt of zelf ‘burgertje gaat spelen’. Ook niet een overheid die burgers naar zich toetrekt om deel te nemen in die eindeloze reeks van participatietrajecten waarin de burger de overheid gratis en voor niets mag adviseren. Wat wij nodig hebben is een nederige overheid. Een overheid die naar de burger toe gaat en met de hoed in de hand vraagt hoe hij belemmeringen kan wegnemen voor de eigen initiatieven van burgers. Dat is verschrikkelijk simpel, en tegelijkertijd onvoorstelbaar zinvol.

    Reageren is alleen mogelijk voor aangemelde gebruikers