Pleio

Engels | Nederlands

Het etiket van beerput op rozenwater

    Peter Paul J. Doodkorte
    • iedereen (publiek zichtbaar)
    • 605
    Door Peter Paul J. Doodkorte 1055 dagen geleden Reacties (6)

     0/5 Sterren (0)

    Het etiket van beerput op rozenwater

    http://peterpauldoodkorte.wordpress.com/2014/08/08/het-etiket-van-beerput-op-rozenwater/

    • Gefeliciteerd, u hebt een bijzonder talent!

    Een inclusieve samenleving is een samenleving waar iedereen tot zijn recht kan komen. Het maakt niet uit welke culturele achtergrond, gender, leeftijd, talenten of aanleg iemand heeft. Iedereen neemt op een gelijkwaardige manier deel aan de maatschappij. Mensen worden aangesproken op hun mogelijkheden, niet op hun beperkingen.

    Voor veel mensen lijkt dit een onhaalbaar streven. Kunnen kinderen met een verstandelijke beperking samen met leerlingen zonder beperkingen onderwijs volgen? Is het mogelijk dat blinde mensen op een gelijkwaardige manier participeren in het arbeidsproces? En hoe zit het met de deelname van ouderen aan de samenleving? Of met mensen met psychische problematiek?

    Een inclusieve samenleving kent volgens het VN-Verdrag vier toetsstenen: 1) participatie (op gelijke voet); 2) toegankelijkheid (bereikbaar, betreedbaar, bruikbaar; 3) zelfstandigheid en 4) kwaliteit van bestaan.

    Werken aan een inclusieve samenleving daagt dat uit tot het verder denken dan dat wat we ‘gewoon’ zijn. Het is een streven naar het gewoon worden van het bijzondere. Een inclusieve samenleving vraagt dus aandacht voor onze ‘labeldrift’. Als je labelt gooi je verschillende zaken op een hoop, je generaliseert, en plakt er vervolgens ook nog simplistische negatieve labels op om jezelf of een ander te typeren.  Labels werken als een soort virtuele gevangenis. Mensen gaan zich vereenzelvigen met dat label en zich ernaar gedragen (self fulfilling prophecy). En zo werkt labelen exclusie in plaats van inclusie in de hand.

    Als adept van de inclusieve samenleving ben ik dus behoorlijk sceptisch ten opzichte van ‘labelen’. Niet het 'label' op zich zit mij daarbij dwars. Wel wat het – of men ermee – doet. Bijvoorbeeld de kans op een gelijkwaardige benadering ontnemen.

    Einstein was dyslectisch, hij kon niet goed leren of meekomen met de rest. Zijn zwakke punt hief hij op door nieuwsgierig te zijn en te blijven. Het was zijn nieuwsgierigheid die hem tot grote hoogten brachten en maakte dat hij een van de meest beroemde wetenschappers geworden is. En volgens mij zijn er een hele hoop belangrijke mensen in de geschiedenis geweest die vandaag de dag gelabeld zouden worden. Abraham Lincoln en George Washingtong, voormalige presidenten van Amerika, zouden vandaag autist genoemd worden. Net als Carl Jung (psycholoog), Bill Gates (Microsoft), Henry Ford (uitvinder van de auto), Jim Henson (van de Muppets), Beethoven (componist), Newton (wetenschapper), Shakespeare (schrijver), Mozart (componist) en Edison (wetenschapper). Zij zouden vol medelijden aangekeken worden. Omdat ze afwijken, niet kunnen meekomen. Om dat ze anders zijn of anders denken.

    Het zijn juist deze stomme labeltjes die die mensen en hun mogelijkheden in de knop kunnen breken of tot in hun kern kapotmaken.

    Aan die verwoestende impact van het label-gerelateerd stigma moest ik afgelopen maandag denken. Ik hoorde die dag op Radio 1 een interview met een lid van de Tweede Kamer. Hij hield een hartstochtelijk pleidooi voor de Participatiewet. En de daarvan onderdeel uitmakende regelingen voor mensen met een beperking. Tijdens dat interview moest ik regelmatig aan een fles rozenwater denken. Die wij proberen te verkopen met het etiket ‘beerput’ er op. Wat denkt u? Lukt dat?

    De termen ‘handicap’, ‘beperking’, etc. zijn stuk voor stuk problematisch van aard. Opgesteld vanuit een perspectief van tekort of gebrek. Een invalshoek die hand in hand gaat met onderwaardering, uitsluiting en stigmatisering van de betreffende personen. Eén van de gevaren die het labelen met zich meebrengt, is dat het label gezien wordt als een overheersend kenmerk van de betreffende persoon. Door mensen met een label op te kleven, worden ze als ‘anders’ bestempeld, waarbij vooral de nadruk op het (negatief)afwijkende wordt gelegd (Wendell, 1997). Door de focus op de beperking, worden alle andere positieve eigenschappen die die persoon bezit, verwaarloosd en ontkend!  De ‘gelabelden’ worden zo genaaid in een mantel van incompetentie. En tegelijkertijd gevangenen van de expliciete en impliciete betekenissen die aan de etiketten worden gegeven.

    Werken aan een inclusieve samenleving brengt dus een uitdaging met zich: Een duiding  vinden die recht doet aan het principe dat elk mens iets heeft waarin hij goed is. En dat dan positief stickeren. Zoals bijvoorbeeld Zonline, aanbieder van zonnesystemen dat doet. Hun medewerker Arno heeft als bijzondere aanleg dat hij doof is. Een talent dat uitstekend van pas komt bij het werk dat hij doet: het maken van ontwerpen voor zonnepanelen op satellietbeelden van de huizen van Zonline klanten. Dat vraagt de nodige concentratie en dus is Arno’s doofheid in de hectisch verkoopomgeving van Zonline een pre in plaats van een beperking.

    Ieder mens heeft (recht op) zijn eigenheid, ieder mens heeft zijn kwaliteiten en zijn beperkingen. De kunst is deze te ontdekken en te ontwikkelen. Dat vraagt partnerschap, waarbij mensen samenwerkend hun expertise bundelen. De kennis en vaardigheden van de een verenigt met het unieke perspectief van de ander. Wanneer partnerschap ontstaat wordt de expertise van beide partijen zowel her- als erkend.

    Ik geloof in de kracht en betekenis van die benadering. In mensen en hun mogelijkheid om vanuit eigenheid een optimale meerwaarde te creëren binnen het maatschappelijke dan wel economische circuit. Dat vraagt een open oog en oor voor de bijzondere aanleg van het individu; en niet omgekeerd. De mogelijkheden zitten in het individu. Daarop wordt het individu aangesproken.

    Dit alles betekent dat de Participatiebeweging een aangepast script behoeft. Een script dat de focus legt op de bijzondere aanleg van mensen. Dat vergt een daarop aangepaste communicatie, zodat de intentie en de boodschap door iedereen juist en optimaal wordt begrepen. Het niet betuttelend behandelen of belerend benaderen van mensen zal zich vertalen in een belangstellende omgeving en reële maatschappelijke inclusie. ‘Gewoon’, omdat mensen binnen hun mogelijkheden en draagkracht worden aangesproken.

    Mensen met een bijzondere aanleg zijn mensen. Wanneer men veronderstelt dat er mensen zijn met beperkingen en mensen zonder beperkingen, dan wordt discriminatie mogelijk. Ik kan ze gemist hebben hoor, maar ik kan mij niet heugen ooit een personeelsadvertentie gezien te hebben die kopte: Met spoed gezocht: mensen met een beperking. Dergelijke oproepen die ik googelend vond betroffen de deelname aan een onderzoek onder diezelfde groep van mensen (met een beperking).

    De kern van mijn boodschap? De labeldrift op de brandstapel. “Normaal” is slechts het gemiddelde van alle afwijkingen … Het wordt tijd dat we al die prachtige, inspirerende mensen die anders zijn, kunnen én durven een hen toekomende  titel geven: Mensen met Bijzonder Aanleg (MBA). 

    Ik wens u en mijzelf veel collega’s met een MBA toe!

    Reacties

    Volgorde van reacties: Aantal: Automatisch laden:
      • Stephan Papen
        Stephan Papen 1052 dagen geleden

        Mooi en herkenbaar betoog.
        In de laatste alinea staat voor mij de kern van het probleem:
         "Normaal is slechts een gemiddelde". 

         
        Verbeterpunten
        Helaas worden/zijn de meesten van ons -vanaf ons eerste levensjaar- voor gehouden om zo dicht mogelijk bij dit gemiddelde terecht te komen. I.p.v. van onze talenten te trainen, trainen ouders, school en maatschappij onze “verbeter”punten die beneden dat gemiddelde liggen.

        Train je talenten
        Als wij af willen van het (negatef)labelen ,licht de uitdaging in het streven naar een mindset van het optimaal benutten van de talenten van elk individu. Let wel ik spreek over talent en niet over kwaliteiten van het individu. Bij de meeste mensen is elk talent vaak een kwaliteit, maar is elke kwaliteit niet per definitie gestoeld op talent. Vaak is een kwaliteit slechts een heel goed aangeleerde vaardigheid. Ik wordt alleen echt gelukkig als ik mijn talent kan inzetten en daar complimenten op ontvang.

        Dus laten we als ouder, opvoeder, begeleider, coach, leidinggevende, trainer inzetten op het verder optimaliseren van de talenten van onze kinderen, groepen, personen, medewerkers, en sportbeoefenaar! Op die manier wordt ieder individu gelukkiger en de groep/samenleving sterker.

        Toegevoegde waarde voor de mensheid
        Mogelijke "titels"/labels werken dan als een uitnodiging. Als mensen zich met deze MBA vereenzelvigen en zich er naar gaan gedragen komen ze steeds dichter bij hun authenticiteit “Wie ben ik en wat is mijn toegevoegde waarde van het verblijf op deze aarde”
        Daar ben ik terug bij de eerste alinea van het stuk van Peter Paul.

        Wel stempel staat er dan op jouw etiket?

        • Caspar Heetman
          Caspar Heetman 1053 dagen geleden

          Goed verhaal. Het gaat zelfs nog veel verder. Onze samenleving is volledig ingedeeld volgens profielen. Je hebt in de huidige samenleving niet en medewerker in dienst, maar een profiel. En je medewerker dient aan dat profiel te voldoen. En als hij daar niet aan voldoet, dan ga je die persoon bijschaven totdat hij of wel voldoet, of je neemt afscheid van elkaar, om een ander in te huren die hopelijk net iets beter dat profiel past.

          Daar zijn twee problemen mee. Ten eerste zul je nooit iemand vinden die in dat profiel past, want we hebben allemaal onze eigenheden of MBA. Ten tweede zie je extra kwaliteiten over het hoofd. Of om Plato er bij te pakken: wij kijken naar een schaduw op de wand van een grot, dat is ons profiel, daar moet je aan voldoen. Dan huur je niet iemand in die zich verwonderd omdraait en zegt: is er nog een wereld buiten de grot?

          Dat kan heel desastreuze gevolgen hebben. Wie waarschuwde Kodak dat het negeren van de ontwikkelingen in de digitale fotografie - nota bene hun eigen uitvinding (!) - en de focus op fotorolletjes tot de ondergang van het eens zo vermaarde bedrijf zou leiden? Wie van het management luisterde daar naar? Niemand. Wie zei er bij Imtech dat hun financieringsconstructies niet deugden en wie luisterde daarnaar? Niemand. De kwartaalcijfers waren immers in orde. Business as usual. Totdat de storm kwam.

          Dat betekent dus dat de personeelsinstroom van een organisatie afgestemd moet zijn op dat denken in kwaliteiten. Maar zet dat af tegen de huidige race to the top en focus op assessments die je in al die traineeprogramma's tegen komt. Dan selecteer je geen Arjen Robben, Wesley Sneijder, of Tim Krul: topvoetballers die heel af en toe op beslissende momenten het verschil maakten tussen winst of verlies.

          • Dickjan Nieuwenhuizen
            Dickjan Nieuwenhuizen 1053 dagen geleden

            Een heel mooi en goed verhaal dat ik van harte onderschrijf. Het probleem is alleen dat het labellen bij de mens is 'ingebouwd' door de evolutie. Het is een snelle manier om vriend van vijand (gevaar) te onderscheiden. In onze maatschappij is het labellen achterhaald, maar die fabrieksinstelling is er nog wel. Ik vrees dat het voor ieder mens een lange training vergt voordat hij/zij het labellen uit zijn/haar systeem heeft gebannen. Maar daar kunnen we beter vandaag dan morgen mee beginnen.

            • ton taselaar
              ton taselaar 1054 dagen geleden

              vorige week met mijn MBA gelabelde dochter bij het UWV. daar bleek dat zij haar vaardigheden-door te leren- alleen mag uitbreiden als er een werkplek is waar die vaardigheden daadwerkelijk gegarandeerd gevraagd worden. ieder niet MBA gelabeld individu mag dat wel, daar is zelfs studiefinaciering voor, althans er wordt geen baangarantie gevraagd. wat lees of begrijp ik nou verkeerd ?  

              • Stef Brinkhorst
                Stef Brinkhorst 1054 dagen geleden

                Ik was mij vanmorgen voor aan het bereiden op de preek, dit artikel onderstreept hoe belangrijk dit is. Zie Mattheüs 7 vers 12.

                • Carolijn Huiskamp-Suijs
                  Carolijn Huiskamp-Suijs 1054 dagen geleden

                  Glashelder verhaal!

                Reageren is alleen mogelijk voor aangemelde gebruikers