Pleio

Engels | Nederlands

Gerelateerde blogs

Vijf stappen naar ambtelijk vakmanschap

Vijf stappen naar ambtelijk vakmanschap

Sinds kort ben ik bij het ministerie van BZK...
Wat is ambtelijk vakmanschap?

Wat is ambtelijk vakmanschap?

In mijn vorige blog vertelde ik dat ik sinds kort...
Aan de slag met ambtelijk vakmanschap

Aan de slag met ambtelijk vakmanschap

Een jaar na afronding van het programma Ambtenaar...
Klachten over de overheid

Klachten over de overheid

In 2013 is bij vrijwel alle beleidsterreinen het...

Persoonlijk jaarverslag 2014/2015: van overheidsinnovatie tot ambtelijk vakmanschap

Als ambtenaar word je betaald met publiek geld. Het is om die reden dat ik aan de "buitenwereld" wil laten weten wat ik onderneem voor dat geld. Dat doe ik via mijn open agenda en door te twitteren over mijn activiteiten, maar ook door periodiek een overzicht te maken. Dat deed ik al bij Ambtenaar 2.0, maar aangezien ik het afgelopen jaar geen formele functie heb gehad, leek het me des te relevanter om duidelijk te maken wat mijn maatschappelijke bijdrage is geweest. Bij deze dus. Reacties van collega's en andere belastingbetalers zijn meer dan welkom.

In december 2013 is besloten het Programma Ambtenaar 2.0 af te sluiten per 1 juli 2014. In de maanden daarvoor hebben Marie Louise en ik ons best gedaan om alle lopende taken af te bouwen of over te dragen, bijv. de redactie van het tijdschrift iBestuur | Ambtenaar 2.0 en het communitymanagement van de netwerksite. Per 1 juli hebben we een punt gezet achter het Programma Ambtenaar 2.0 en maken we gebruik van het "Van Werk Naar Werk"-beleid.

Van werk naar werk (VWNW)

Hoewel ik dus sinds 1 juli geen formele functie meer bezet, heb ik niet stilgezeten. VWNW impliceert sowieso dat je actief op zoek gaat naar een nieuwe functie en dat je een traject doorloopt: assessments, netwerkgesprekken, je kansen op de arbeidsmarkt verbeteren (LinkedIn-profiel, pitch, etc.) en ga zo maar door. Daarnaast zijn er verplichte groepsbijeenkomsten (Transferium, jobclub) en proberen diverse mensen (casemanagers, trajectbegeleiders) me verder te helpen.

Ik heb gesprekken gehad over tijdelijke opdrachten bij RIVM, A&O fonds Gemeenten, IenM, BZK/KIEM en VNG, maar het doel van VWNW is een blijvende functie te vinden, niet om tijdelijke opdrachten te doen. Uiteindelijk heb ik wel een detachering gedaan bij BZK/OPR, maar daarover hieronder meer. Hoe dan ook, dit alles is bedoeld als tijdsinvestering in mijzelf en niet voor de publieke zaak an sich, dus voor dit jaarverslag laat ik het hier even bij.

Doorlopende en afgeronde activiteiten

Met het aflopen van het Programma Ambtenaar 2.0 stond niet meteen de tijd stil. Netwerkcontacten gaan natuurlijk gewoon door en uitnodigingen voor adviesgesprekken, lezingen en interviews bleven binnenstromen. Ik heb in mijn agenda van het afgelopen jaar even nagelopen welke afspraken en bijeenkomsten ik heb gehad. Enkele voorbeelden van netwerkcontacten die daarin naar voren kwamen:

  • Wetenschap: met name de hogescholen HAN en NHL en de Universiteit van Utrecht, waaronder een gastcollege en een bijgewoonde oratie;
  • Interviews door studenten, o.a. van de Hogeschool Zeeland, de universiteiten van Utrecht, Tilburg en Erasmus en trainees van PBLQ;
  • Bedrijven, zoals PostNL, KPN, SAP, IMI, Agathos, Howards Home en BizzDesign;
  • Pers: o.a. iBestuur, PM, Binnenlands Bestuur, Ambtenarennieuws en ik ben geïnterviewd voor BinnenbeRijk;
  • Allerlei contacten met stichting Digitale Overheid, bij VNG, met kantelaars, actieve en initiatiefrijke ambtenaren, etc., etc., etc.

Daarnaast ben ik voor adviesgesprekken en lezingen op bezoek geweest de gemeenten Almere, Arnhem, Enschede, Leidschendam-Voorburg, Oirschot, Rotterdam en Velzen, de provincie Overijssel, de ministeries van AZ, OCW en VWS, het Openbaar Ministerie, de Koninklijke Landmacht, het Sociaal-Cultureel Planbureau, het CAOP, het LPB, de ICTU en de NVVB. Dat is ook meteen een heel goede manier om kennis van het openbaar bestuur actueel te houden!

Tenslotte waren er ook nog verantwoordelijkheden die doorliepen vanuit Ambtenaar 2.0. Zo zat ik nog in het bestuur van de stichting Ambtenaar 2.0 (overgedragen in het najaar van 2014) en de stichting Pleio. Voor Pleio heb ik de bestuursperiode van drie jaar afgerond en ben ik in maart 2015 teruggetreden. Mijn laatste activiteiten als voorzitter waren om het bestuurlijk draagvlak voor Pleio te versterken, bijv. via een nieuwe governance en "adviesraad".

Aandachtsgebied overheidsinnovatie

De afgelopen jaren heb ik me actief beziggehouden met de vernieuwing en verbetering van de overheid in brede zin, van de nieuwe rol in de (netwerk)samenleving (burgerinitiatief, kanteling) tot nieuwe vormen van samenwerking (Het Nieuwe Werken, online netwerken) en van digitalisering (Pleio, open data) tot initiatiefrijke ambtenaren (publieke professionals, zelfsturing). Ik was de eerste tijd dus ook op zoek naar wat meer focus.

Eén van de thema's waar ik me nadrukkelijk in heb verdiept is overheidsinnovatie ofwel public sector innovation (zie ook deze blogserie). Ik ben betrokken bij het Rijksinnovatielab en zat in de jury van de overheidsinnovatieprijs van PinkRoccade en Gemeente.nu. Daarnaast heb ik contact onderhouden met Ambtenarenlab, LEF Future Center (RWS), Center for Innovation, De Waag, Sogeti/VINT, Accenture en Bits of Freedom.

Het valt me op dat overheidsinnovatie als thema veel raakpunten heeft en initiatieven ontlokt, maar nergens structureel op de agenda staat. Innovatie wordt bij de overheid vaak gezien als luxe. Tegelijkertijd vindt wel veel vernieuwing en innovatie plaats, maar dat gebeurt vooral intern en wordt niet zo benoemd. Ik denk dat dit belemmerend is voor de vernieuwing en de samenwerking daarbij. Ook binnen de overheid zou innovatie een strategisch thema moeten zijn.

Ambtenarengeschiedenis

Minister Plasterk neemt Ambtenaren! in ontvangstOndertussen had ik ook een ander onderwerp opgepakt. Jeroen Pepers kwam met het idee van een ambtenarengeschiedenis en al pratende werd dat een plan om een boek te maken met honderd portretten van ambtenaren die een cruciale rol hebben gespeeld in 200 jaar koninkrijk. Het idee was om via onze netwerken en de sociale media die honderd namen te 'crowdsourcen' én om op die manier auteurs te vinden die in staat waren een goed portret te schrijven. De coördinatie liep via een deelsite op Pleio.

Dit alles leidde uiteindelijk tot een flinke onderneming waarbij zo'n honderd vrijwilligers betrokken waren en intensief werd samengewerkt met BZK, het Nationaal Archief, het Nationaal Comité 200 jaar Koninkrijk, uitgever SDU en tientallen andere organisaties. Behalve het betrekken van het netwerk heb ik me uitgebreid bemoeid met de inhoudelijke lijn en de eindredactie en met de organisatie van de boekpresentatie en de marketing.

Het resultaat is een prachtig boek waarin 200 jaar geschiedenis van Nederland wordt beschouwd vanuit de optiek van de ambtenaren die erbij betrokken waren. Het is een verhaal van 200 jaar overheidsinnovatie en innovatiefrijke ambtenaren. Ambtenaren! 200 jaar werken aan Nederland in 100 portretten is goed ontvangen en wordt breed besproken. De verspreiding is te volgen via de pagina Ambtenarengeschiedenis op Facebook. Bestellen kan hier.

Detachering bij 'Organisatie en Personeel Rijk'

Tijdens het VWNW-beleid is het mogelijk om een detachering te doen zodat je actief blijft en eventueel contacten opdoet voor het vinden van een vaste functie. De directie Organisatie en Personeel Rijk (OPR) van BZK/DGOBR bleek een goede match te zijn. De directeur was geïnteresseerd in het boek vanwege de link met het thema ambtelijk vakmanschap. Daarnaast had hij enkele andere onderwerpen waar hij graag mijn kennis bij wilde betrekken.

Uiteindelijk heb ik acht maanden met veel plezier bij OPR gewerkt. Het was leerzaam om me verder in de Rijksdienst te verdiepen en te zien hoe OPR daar als beleidsdirectie mee bezig is. Ik heb me onder andere bezig gehouden met de ideevorming over hoe de Rijksoverheid flexibeler georganiseerd zou kunnen worden. De structuur en cultuur maken het immers best lastig om snel te reageren op maatschappelijke vragen of in te zetten op politieke prioriteiten.

Inventarisatie van initiatieven rond ambtelijk vakmanschapDe laatste maanden van die detachering ben ik betrokken geraakt bij het thema ambtelijk vakmanschap. Er werd een werkconferentie voorbereid om te kijken hoe BZK zou kunnen bijdragen aan de brede beweging die al bezig was rond dat thema. Ik heb daar een inventarisatie van gemaakt en uiteindelijk een presentatie gegeven over de diverse initiatieven die er al zijn. Ook heb ik bijgedragen aan de plannenmakerij daarna.

Ambtelijk vakmanschap

Mijn betrokkenheid bij het thema 'ambtelijk vakmanschap' voelt vertrouwd. Ambtenaar 2.0 ging immers ook al over de nieuwe uitdagingen waar de ambtenaar voor gesteld is en hoe hij of zij daar mee om kan gaan. De aanleiding voor BZK om dit thema op te pakken wordt deels gevormd door de plannen om de ambtenarenstatus te normaliseren, maar ook door de veranderende eisen aan het ambtenaarschap door de netwerksamenleving. Vertrouwd terrein dus!

Terugkijkend op het afgelopen jaar zie ik diverse afspraken die te maken hebben met dit thema: met de Stichting Beroepseer, Veiligheid Publieke Taak, Werken voor Nederland en Bureau Integriteit bijvoorbeeld. Ook met veel andere partijen in de inventarisatie heb ik contact gehad. Daarnaast was ik aanwezig bij het evenement Ambt24 en was ik betrokken bij Serious Ambtenaar als ambassadeur (o.a. in Leiden) en als procesbegeleider (in Haarlemmermeer).

De AmbtenaarDaarnaast heb ik met enkele anderen een online magazine opgericht van, voor en over ambtenaren, genaamd De Ambtenaar. Daar blog ik regelmatig over wat ambtenaren aangaat en vanuit de optiek van de ambtenaar. Het doel is om de diverse wereld van ambtenaren zichtbaar te maken op een positieve manier en om een platform te hebben om over ambtelijk vakmanschap te praten. Ik ben ook betrokken bij het initiatief voor Filter O, een meer bestuurskundig platform over ambtelijk vakmanschap.

Terug- en vooruitkijken

Kortom, al met al is het een actief jaar geweest met een aantal mooie resultaten, maar ook met een ontwikkeling naar een focus. Ondertussen heeft de bestuursraad besloten om een programma Ambtelijk Vakmanschap in te richten op basis van de ingediende plannen. De komende weken zal dit verder ingevuld worden en ik hoop daar opnieuw bij betrokken te kunnen zijn. Zo niet, dan ligt een andere detachering in het verschiet.

Behalve deze activiteiten heb ik ook veel geleerd het afgelopen jaar: uit de vele gesprekken die ik overal in het land heb gevoerd, maar ook uit diverse rapporten die ik heb gelezen (van NSOB, Rob, BZK, IenM, etc.), conferenties die ik heb bezocht (van KNAW, CAOP, VINT, Accenture, ICTU en VOM) en videoverslagen die ik heb bekeken, bijv. de OMOOC's. Dit alles bevestigt voor mij opnieuw hoe divers en bruisend de overheidswereld is.

Tenslotte zijn er ook nieuwe vragen die mijn aandacht trekken. Zo probeer ik een beeld te vormen van de overheid in haar geheel, zowel de structuur van de overheid (zie dit initiatief) als de beweging die er plaatsvindt. Daarover gaat mijn nieuwe presentatie bijvoorbeeld. Ten tweede ben ik geïnteresseerd in voorbeelden van zelfsturing binnen de overheid (bijv. bij gemeenten) en de principes daarachter. Daar wil ik me de komende tijd meer in gaan verdiepen.

Daarmee gaan we echter over de grenzen van dit jaarverslag. Voor mijn actuele activiteiten verwijs ik weer naar Twitter. Daar probeer ik verslag te doen van alles wat er gebeurt rond overheid en ambtenaren (wekelijks samengevat in tien tweets) en blijf ik melden wat ik elke dag doe voor mijn inkomen. Daar mag je mij dus ook aanspreken over mijn handelen. Ook verantwoording afleggen is niet meer iets wat eens per jaar gebeurt immers, maar constant ...

 

Reacties

Volgorde van reacties: Aantal: Automatisch laden:
    • Arend Nagel
      Arend Nagel 749 dagen geleden

      Mooi overzicht, zou iedereen eigenlijk moeten doen.

      • Ronald2.0
        Ronald2.0 771 dagen geleden

        Mooi dat je op deze manier verantwoordig aflegt. Ik begrijp niet dat verantwoordelijken van verschillende onderdelen van de overheid niet staan te dringen om je voor hun onderdeel proberen te strikken. Bij welk onderdeel je ook terecht mocht komen, zou je een aanwinst zijn, volgens mij.

        • Wilbert Schermer Voest
          Wilbert Schermer Voest 773 dagen geleden

          Indrukwekkende lijst van activiteiten. Logische vervolgstap in je carrière zou zijn om het ambtelijk vakmanschap ook in de praktijk toe te passen. Bijvoorbeeld als beleidsmedewerker bij een directie die zich bezighoudt met maatschappelijk gevoelige onderwerp. En daar zijn er heel wat van binnen de overheid ! 

        Reageren is alleen mogelijk voor aangemelde gebruikers