Pleio

Engels | Nederlands
  • BLOGS
  • JAN BLEUMER
  • HOE CONNECTED ZIJN GEMEENTERADEN EN WAT BETEKENT DAT VOOR RAADSCOMMUNICATIE

Gerelateerde blogs

Effectiviteit van propaganda

Effectiviteit van propaganda

Uit onderzoek van Voigtländer en Voth naar...
Gezocht: een communicatie-enthousiasteling voor Pleio

Gezocht: een communicatie-enthousiasteling voor Pleio

Pleio wordt langzaamaan volwassen. En steeds...
Afblijven

Afblijven

Als mensen niet aangeraakt worden, sterven...

Hoe connected zijn gemeenteraden en wat betekent dat voor raadscommunicatie

    Jan Bleumer
    Door Jan Bleumer 1737 dagen geleden Reacties (3)

     0/5 Sterren (0)

    De afgelopen week las ik Connect! De impact van sociale netwerken op organisaties en leiderschap van Menno Lanting. Dit boek was het managementboek van het jaar 2011. Connect! gaat over het verlies van de binding van bedrijven met medewerkers en klanten. Binnen deze organisaties moet dan ook een omslag gaan plaatsvinden: van gesloten, hiërarchisch en onpersoonlijk naar open, authentiek en verbonden. Naar mijn mening gaat de reikwijdte van dit boek verder dan het bedrijfsleven. Zegt Connect! ook iets over het openbaar bestuur, over het functioneren van gemeenteraden van een veranderende samenleving? Ik denk het wel. In het hoofdstuk: ‘Kenmerken van een connected organisatie’, beschrijft Lanting de volgens hem zes belangrijkste. Laten we ze eens nalopen en bekijken hoe gemeenteraden hierop scoren. Als referentie dient mijn eigen werkomgeving als medewerker raadscommunicatie bij de gemeente Buren.

    Authentiek
    ‘Merken, organisaties en werkgevers moeten weer ‘mens’ worden. Eigenlijk is dat een passende definitie van authenticiteit: menselijk zijn’, aldus Lanting. Hoe authentiek, hoe dichtbij is een gemeenteraad voor inwoners? Het antwoord op deze vraag begint volgens mij met de constatering dat inwoners moeilijk onderscheid kunnen maken tussen b en w en raad. Ondanks tien jaar dualisme spreekt de gemiddelde inwoner over DE GEMEENTE. En dat gegeven maakt het voor een gemeenteraad lastig om een eigen smoel te laten zien in de lokale samenleving. Maar er is nog een oorzaak. De gemeenteraad bestaat uit uiteenlopende politieke partijen, die hun eigen standpunten over het voetlicht moeten brengen. Dat is nu eenmaal hun reden van bestaan. Maar daardoor ontstaat er natuurlijk niet iets als een esprit de corps, het staan voor een gemeenschappelijk belang van de raad. En dat terwijl er genoeg items voorhanden zijn waarin de raad zich als eenheid zou moeten opstellen en sterker nog: zich zou moeten manifesteren, zoals: burgerparticipatie, herindelingen, samenwerkingsverbanden en burgemeestersbenoemingen.

    Transparant en open
    ‘Een Connected! organisatie is niet alleen intern transparant, maar is dat ook naar de buitenwereld’. Voldoet de gemeenteraad aan dit kenmerk van Lanting? Is het niet zo dat de meeste tijd die een gemeenteraadslid besteedt, zit in de kaderstellende of controlerende rol, en niet in de volksvertegenwoordigende rol? Naar mijn waarneming bij de gemeente Buren zit het meeste werk van raadsleden in de voorbereiding van raadsvergaderingen met tussendoor als hoofdschotels de Kadernota en Begroting. En dat leidt tot navelstaren tussen raad, b en w en organisatie. Natuurlijk worden de regels van openbaarheid, inspraak en participatie in acht genomen. Maar door teveel mee te gaan in het mechanisme van de ambtelijke organisatie kijkt een raad ook van binnen naar buiten,

    Faciliteren in plaats van bepalen
    ‘De aandacht verschuift dus van het behartigen van het organisatiebelang naar het vervullen van het belang van leden in het sociale netwerk’. Tja, hier komen we dus direct aan de kerntaken van een raad, want de raad bepaalt. Of toch niet? Feit is dat inwoners mondiger en slimmer worden en ook heel goed in staat zijn om zich rondom een onderwerp te organiseren. Als de raad, als politieke partijen, als fracties niet zelf de richting bepalen, kan ze dan op een andere manier waarde toevoegen? Het begint denk ik met de erkenning en acceptatie van de veranderende omstandigheden waarin een raad opereert. In de optiek van Lanting kunnen organisaties consumenten en medewerkers facilliteren om elkaar te vinden. Ook de raad kan inzetten op verbinding. En dat heeft volgens mij twee consequenties: 1. Politieke partijen moeten meer investeren in de verbinding met de achterban. 2. De raad moet zich op het terrein van inwonersparticipatie veel krachtiger manifesteren.

    Aandacht geven in plaats van vragen
    ‘Hoe beter informatie door de netwerken stroomt, hoe beter de organisatie functioneert. En aandacht geven stimuleert dit proces’. Betrokken op de relatie gemeenteraad – inwoners, is het voor mij de vraag of en hoe fracties en politieke partijen zich laten voeden op wat er speelt in de gemeente. En ook hier de vraag, moet de raad als geheel hier niet meer op inzetten? Een voorbeeld: Bij de gemeente Buren organiseerde de raad in september 2011 een bijeenkomst samen met ondernemersorganisaties rondom het thema glasvezel. We lieten ondernemers en specialisten aan het woord. De raad stelde vragen, maar nam geen politieke standpunten in. Na afloop bleek deze methode  -eigenlijk een ouderwetse hearing-  voor alle deelnemende raadsleden een verademing:  je doet veel kennis op en je kunt volop netwerken, zonder te verkrampen in stellingnames.

    Vertrouwen
    ‘Wanneer bedrijven een flink deel van de controle loslaten, komt het aan op vertrouwen, het vertrouwen dat mensen, als gepassioneerd en betrokken zijn, hun uiterste best zullen doen, ook zonder controle’. Dit kenmerk van Lanting raakt de kaderstellende en controlerende rol van de raad. In een Connected! wereld verandert ook de verhouding raad – ambtelijke organisatie. Heeft de gemeenteraad vertrouwen in de organisatie en stuurt zij op hoofdlijnen? Dat was toch één van de doelen van het dualisme? Gezien het aantal uren dat raadsleden besteden aan intern overleg, raadsvergaderingen en overleg met de organisatie, merk ik daar in mijn gemeente niets van. In andere gemeenten is dat natuurlijk veel beter geregeld…Die tijd gaat dus af van de tijd die een raadslid besteedt aan de relatie met inwoners. Tel uit je winst!

    Samenwerken
    ‘Om te kunnen vermenigvuldigen moet je kunnen delen’. Lanting spreekt over halffabrikaten van kennis en informatie. Het gaat volgens hem om de manier waarop je kennis deelt en verrijkt. Als de raad partij wil bieden aan de informatie overload vanuit de organisatie, zal zij buiten de oppositie- en coalitiescheidslijnen moeten treden. Dan is het mogelijk om met behulp van moderne communicatietools als Pleio, Googledocs en social media te delen en te vermenigvuldigen. Deze mogelijkheden bieden ook kansen om snel gebruik te maken van de aanwezige know how van inwoners: wisdom of the crowds, kortom. Voorwaarde is wel dat raadsleden snel afstappen van hun koudwatervrees over alles wat digitale communicatie betreft en zich laten bijscholen.

    Uitdagingen voor raadscommunicatie
    Op 12 juni dit jaar organiseert de netwerkgroep raadscommunicatie een bijeenkomst in mijn woonplaats Nijmegen. Het onderwerp wordt waarschijnlijk: ’10 jaar dualisme.’ Wat is er veranderd in onze rol als communicatieadviseur van de raad? Hoe zien we onze rol in de toekomst? Hoe staat het met de relatie/samenwerking met collega’s van de afdeling communicatie van de ambtelijke organisatie?

    Naar mijn mening heeft 10 jaar dualisme inwoners en politiek niet dichter bij elkaar gebracht. Maar misschien was dit ook niet de bedoeling. Waar ik me wel grote zorgen over maak is de afkalvende politieke betrokkenheid van inwoners, dat manifesteert zich in steeds weer afnemende opkomstcijfers tijdens gemeenteraadsverkiezingen. De opgave voor raadscommunicatie ligt wat mij betreft niet in het maken van een mooie Facebookpagina voor de raad. Oneerbiedig gezegd; dat zijn allemaal speeltjes, niets meer. De echte uitdaging van raadscommunicatie zit hem in het aangaan van het gesprek met de raad over de items hierboven. Met andere woorden: hoe maak ik verbinding met de inwoners? Dat is onze professie en daar moeten we het wat mij betreft 12 juni over hebben.

    Reacties

    Volgorde van reacties: Aantal: Automatisch laden:
      • Ingrid Klunne
        Ingrid Klunne 1629 dagen geleden

        Helemaal mee eens dat social media vaak als speeltjes worden GEBRUIKT. Dat wil niet zeggen dat het ook slechts speeltjes ZIJN. Het is vooral belangrijk zorgvuldig te kiezen welke instrumenten je voor welke doelen en doelgroepen wilt inzetten. Interessante visie en methode voor (overheids)communicatie vind ik de Factor C: http://www.rijksoverheid.nl/onderwerpen/overheidscommunicatie/informatie-voor-professionals/factor-c
        En een onderzoek van de Universiteit van Twente naar digitale vaardigheden in het kader van het Programma "Digi vaardig en digi bewust". Digitale vaardigheden gaan niet alleen over knoppenkennis maar ook over strategische vaardigheden: welke informatie- en communicatie technologie zet je waarvoor in? Wanneer maak je op welke manier gebruik van welke social media? Hoe kan de raad gebruik maken van de 'speeltjes' om verbinding tot stand te brengen? En wanneer en hoe kun je beter live het gesprek aangaan? Mooi voorbeeld trouwens, de 'hearing'.
        Is ergens het resultaat van '12 juni' te vinden op Pleio? Ik ben ook benieuwd naar de bestuurskundige evaluatie van dit onderwerp.

        • maaike van amstel
          maaike van amstel 1725 dagen geleden

          even een korte reactie, we spreken mekaar 12 juni vast uitgebreider over dit onderwerp.

          ik ben het met je eens over onze taak: faciliteer de dialoog, zorg voor verbinding, het gaat om het gesprek.

          Maar vind ook dat social media juist kansen bieden!

           

          • Ad Gerrits
            Ad Gerrits 1734 dagen geleden

            Goeie en nuttige zelfreflectie. Met uitzondering van het slot: "een mooie Facebookpagina voor de raad. Oneerbiedig gezegd; dat zijn allemaal speeltjes, niets meer.  De echte uitdaging van raadscommunicatie zit hem in het aangaan van het gesprek met de raad over de items hierboven." Dit getuigt van a) een enorme onderschatting van de mogelijkheden en impact van het internet kanaal (hier Facebook) b) een niet serieus nemen van wat heel veel mensen al via zo'n kanaal aan het doen zijn. Een bijeenkomst als op 12 juni is zeker nuttig, maar de wereld wordt momenteel meer veranderd via Facebook dan via een dag brainstormen door raadsleden.

          Reageren is alleen mogelijk voor aangemelde gebruikers